Executeur testamentair

Een executeur testamentair is iemand die u in uw testament bepaalde bevoegdheden geeft rondom de afhandeling van uw nalatenschap.

Executeur

Een executeur zorgt ervoor dat de wensen omtrent uw nalatenschapcorrect worden opgevolgd. In uw testament kunt u een persoon benoemen voor deze functie. Om er zeker van te zijn dat uw belangen na uw overlijden goed worden behartigd is het daarom aan te raden om een geschikte persoon te kiezen als executeur.

Testament

Als u van plan bent een testament te laten opstellen of voornemens heeft een bestaand testament te wijzigen, dan is het verstandig om na te denken over het opnemen van een executeur testamentair in een testament. Een executeur testamentair is iemand die u in uw testament bepaalde bevoegdheden geeft rondom de afhandeling van uw nalatenschap.

Verantwoordelijk

U maakt deze persoon daarmee verantwoordelijk voor bijvoorbeeld de taxatie van uw woning, het maken van een beschrijving van uw inboedel, het stopzetten van uw abonnementen of het contact met de uitvaartondernemer. Een executeur testamentair kan vrij snel urgente zaken regelen en kan ook een belangrijke rol spelen als er sprake is van onenigheid, verre familieleden of een nalatenschap dat op andere wijze complex is.

Wie wijs ik aan als executeur testamentair?

De testamentair executeur is dus iemand die in het testament door u wordt aangewezen om een bepaald aantal taken uit te voeren na uw overlijden. Of dat nou het regelen van uw uitvaart is, het opzeggen van abonnementen of het maken van een lijst van uw inboedel. U kunt voor deze functie diverse personen benoemen als executeur testamentair.

• Een natuurlijk persoon (iemand van vlees en bloed)
• Een rechtspersoon (instelling zoals stichting of besloten vennootschap)

U kunt dus kiezen om iemand uit uw kring met erfgenamen uw nalatenschap te laten regelen - een kind, partner of andere betrokken - maar ook een buitenstaander. Zo kunt u bijvoorbeeld de notaris die uw testament opmaakt ook verantwoordelijk maken voor de uitvoering daarvan.

Handelingsonbekwaam of minderjarig

Er zijn echter ook personen die u niet tot executeur testamentair kunt benoemen. Hierbij moet u denken aan personen die handelingsonbekwaam zijn zoals onder andere minderjarige kinderen; personen van wie het vermogen door de rechter onder bewind is gesteld; personen die failliet zijn gegaan of personen die in de schuldsanering zitten.

Executeur opnemen in testament?

Wilt u een executeur testamentair opnemen in uw testament? Mr. Jan Damstra heeft ruim 20 jaar ervaring in erfrechtzaken. Neem contact op om uw wensen te bespreken.

Advocaat als executeur testamentair

Volgens professoren in het recht is de beste executeur testamentair een advocaat. Dit heeft onder andere te maken met het feit dat als er een conflict ontstaat tussen de erfgenamen, de advocaat de belangenbehartiger is van de persoon die overleden is. Als één van de erfgenamen executeur testamentair is dan is hij op dat moment er een conflict ontstaat niet alleen belangenbehartiger van de overledenen, maar heeft hij ook een persoonlijke voorkeur.

Discussie

Als er bijvoorbeeld een discussie tussen uw kinderen ontstaat over het wel of niet verkopen van uw woning na uw overlijden, dan is een kind die tevens executeur testamentair niet alleen degene die moet zorgen dat uw wensen worden uitgevoerd. Hij of zij is ook emotioneel betrokken bij de uitkomst van de discussie. Misschien wil hij niet dat het ouderlijk huis verkocht wordt, terwijl zijn broers en zussen daar anders over denken.

Neutrale functie

Een advocaat als executeur testamentair heeft geen persoonlijke voorkeur voor de ene uitkomst boven de andere. Hij zal daarin alleen uw voorkeur volgen, omdat hij uw belangenbehartiger na de dood is. Een notaris kan ook deze neutrale functie vervullen binnen het proces, echter blijkt in de praktijk dat zij op het moment dat er conflict ontstaat vaak vastlopen.

De notaris is als ambtenaar namelijk neutraal in het proces en kiest daardoor niet in een conflictsituatie. Daarnaast is een advocaat opgeleid om conflictsituaties op te lossen en heeft er in zijn werkzaamheden dagelijks mee te maken. Advocaten zijn echter niet alleen ervaren in hoe zij conflicten moeten begeleiden en oplossen, maar kunnen in geval van nood ook de stap naar de rechter maken.

Wat zijn de taken van een executeur testamentair?

Begrafenis executeur

Begrafenis executeur

Na uw overlijden moet uw uitvaart geregeld worden. In uw testamentkunt u iemand aanwijzen die verantwoordelijk is voor deze taak. We noemen dit de begrafenis executeur. Dit is de persoon die u de bevoegdheid geeft om uw uitvaart te regelen en dus het contact met de uitvaartondernemer te onderhouden.

Zaken rondom uitvaart

Het takenpakket van deze persoon beperkt zich echter tot uitsluitend alles wat er met de uitvaart te maken heeft. Dat betekent dat hij of zij niet de bevoegdheid heeft om bijvoorbeeld uw abonnementen op te zeggen. Dit is een taak van de persoon die u in uw testament beheersexecuteur maakt. Omgekeerd heeft de beheersexecuteur niet de bevoegdheid om uw uitvaart te regelen, tenzij u deze taak ook aan hem of haar heeft toegewezen in uw testament. Beheersexecuteur

Beheersexecuteur

Als u overlijdt, dan zullen uw nabestaanden diverse zaken moeten regelen. Zo zal er een overzicht gemaakt moeten worden van uw inboedel, moeten uw abonnementen opgezegd worden en moet er besloten worden over zaken zoals bijvoorbeeld de verkoop van uw woning. De beheersexecuteur is de persoon die u in uw testament aanwijst als de persoon die hier de bevoegdheid voor heeft. Hij wordt ook wel de executeur testamentair met het wettelijke takenpakket genoemd.

Beheren nalatenschap

Concreet is de executeur testamentair met de beheersfunctie verantwoordelijk voor het beheren van uw nalatenschap en het voldoen van uw schulden waaronder bijvoorbeeld legaten. Andere taken die een beheersexecuteur kan uitvoeren zijn bijvoorbeeld speciale opdrachten die hij van u meekrijgt. Hierbij kunt u denken aan het vernietigen van persoonlijke papieren of het vinden van een onderkomen voor uw huisdier. Een beheersexecuteur is niet bevoegd voor het regelen van de uitvaart. Tenzij u deze bevoegdheid opneemt in uw testament. Omgekeerd is een begrafenis executeur ook niet verantwoordelijk voor de taken van de beheersexecuteur.

Afwikkelingsbewindvoerder

Afwikkelingsbewindvoerder

U kunt het takenpakket van de executeur testamentair in uw testament uitbreiden. Dit doet u door hem naast beheersexecuteur ook afwikkelingsbewindvoerder te maken. Dit betekent dat de executeur testamentair ook bevoegd is om uw erfenis te verdelen zonder medewerking van de erfgenamen. Daardoor kan de executeur testamentair bijvoorbeeld uw woning verkopen zonder dat hij hiervoor uw erfgenamen hoeft te raadplegen of goederen verkopen om zo uw schulden af te lossen.

In sommige gevallen wordt de afwikkelingsbewindvoerder zoveel bevoegdheden toegekend dat hij het nalatenschap naar eigen inzicht kan afhandelen. De keuze om een executeur testamentair ook afwikkelingsbewindvoerder te maken komt over het algemeen voort uit het idee dat als er een conflict ontstaat over het afhandelen van het nalatenschap, de afwikkelingsbewindvoerder knopen kan doorhakken zonder dat er overeenstemming tussen alle erfgenamen hoeft te zijn over deze keuze.

Alles over de afwikkeling van een erfenis leest u op de pagina nalatenschap regelen.

Waarom een advocaat als executeur?

Volgens professoren in het recht is de beste executeur testamentair een advocaat. Dit heeft onder andere te maken met het feit dat als er een conflict ontstaat tussen de erfgenamen, de advocaat de belangenbehartiger is van de persoon die overleden is. Als één van de erfgenamen executeur testamentair is dan is hij op het moment er een conflict ontstaat niet alleen belangenbehartiger van de overledenen, maar heeft hij ook een persoonlijke voorkeur. Een advocaat als executeur heeft dus verschillende voordelen:

• Een advocaat is opgeleid om conflictsituaties op te lossen en heeft er in zijn werkzaamheden dagelijks mee te maken.
• Advocaten zijn echter niet alleen ervaren in hoe zij conflicten moeten begeleiden en oplossen, maar kunnen in geval van nood ook de stap naar de rechter maken.
• Een ander voordeel van een advocaat als executeur testamentair is het feit dat u zeker weet dat de persoon die u in uw testament aanwijst om deze functie te vervullen, dat na uw overlijden ook doet. Als u een nabestaande aanwijst tot executeur testamentair dan betekent dit niet dat zij verplicht zijn deze functie ook te vervullen. Zelfs als u tijdens uw leven iemand heeft gevraagd of hij bereid zou zijn om de functie van executeur testamentair te vervullen, dan kan de desbetreffende nabestaande besluiten de functie na uw overlijden af te weigeren.

Een expert als executeur

Ook kunt u een expert aanwijzen voor de afwikkeling van uw erfenis. Uw nabestaanden krijgen tenslotte niet dagelijks te maken met de afwikkeling van een erfenis. Dit in tegenstelling tot een advocaat:

• Door te kiezen voor een advocaat als executeur testamentair komt er dus niet een grote (financiële) verantwoordelijkheid op de schouders van uw nabestaanden te liggen op een gebied waar zij geen kennis van hebben, maar neemt een advocaat deze verantwoordelijkheid op zich.
• U kunt samen anticiperen op eventuele problemen die u voorziet na uw overlijden. Een advocaat zal tijdens een gesprek met u uw wensen en pijnpunten in kaart brengen. Daarop kan de advocaat passende oplossingen voor u bedenken en kunt u hem instrueren hoe te handelen in bepaalde situaties. Een aantal van deze zaken kunt u vervolgens opnemen in uw testament.

De advocaat is uw belangenbehartiger

Een advocaat als executeur testamentair is dus uw belangenbehartiger. Ook op het moment dat u zelf niet meer uw belangen kunt behartigen. Het is echter wel belangrijk om op te merken dat een executeur testamentair (ook als deze rol door een advocaat vervuld wordt) in principe uw nalatenschap alleen beheert. Een advocaat als executeur testamentair heeft de rol van beheersexecuteur, tenzij u in uw testament anders beslist.

Afwikkelingsbewindvoerder

U kunt de bevoegdheden van de advocaat uitbreiden door hem ook afwikkelingsbewindvoerder te maken. Als de erfgenamen dan bijvoorbeeld in een conflict verzeild raken, dan kan de advocaat stappen ondernemen om uw wensen na te komen. Een advocaat kan dan bijvoorbeeld besluiten de woning te verkopen. Zelfs zonder de erven hier toestemming voor te vragen. Als er dus verwacht of onverwacht ruzies ontstaan tussen de erfgenamen, dan zal hij alles in het werk stellen om uw wensen ten uitvoer te brengen.

Voordelen van een testamentair executeur

Over het algemeen zorgt een executeur voor een efficiëntere en snellere afwikkeling van de erfenis.

• Voor alle formaliteiten zijn bijvoorbeeld niet meer alle handtekeningen van de erfgenamen nodig. Het aantal personen om ‘zaken mee te doen’ is gereduceerd tot één.
• U ontlast en ontzorgt hiermee ook de erfgenamen: zij zijn zogezegd ‘monddood’ gemaakt. Hiermee is de kans op ruzie behoorlijk verkleind.
• Ook kan onenigheid bij de afwikkeling van de erfenis voorkomen worden doordat de executeur het voortouw neemt en onpartijdig is.

Een goed testament biedt natuurlijk ook rust voor u. Als u een executeur benoemt, kunt u veilig stellen dat uw nalatenschap wordt afgewikkeld op de manier die u verkiest.

De executeur als belangenbehartiger

Erfenissen zijn veelal een bron van ruzie. Broers en zussen die al jarenlang goed met elkaar omgaan kunnen opeens op gespannen voet met elkaar raken. Want wie krijgt wat als u overlijdt? En ook niet geheel onbelangrijk: wie regelt wat als u er niet meer bent? Om alles na uw overlijden zo goed mogelijk voor uw nabestaanden  te regelen – van de afwikkeling van de erfenis tot het zorg dragen voor de juiste muziek op uw uitvaart – heeft drie op de tien Nederlanders een testament.

Emotioneel zeer

De praktijk leert echter anders. Veel vaker brengt de verdeling van een erfenis heftige emoties met zich mee die leiden tot ruzie. Oud emotioneel zeer wordt opeens vereffend via de verdeling van de erfenis. De ene broer wil bijvoorbeeld perse het schilderij uit de woonkamer en weigert hierover het gesprek aan te gaan met een andere broer die ook interesse heeft. De waarde van het schilderij speelt hierin niet zozeer een rol. Het gaat veel meer om het feit dat de ene broer het gevoel heeft dat de andere broer vroeger altijd al alles kreeg en dat hij nu eens aan de beurt is.

Wanneer wijst u een executeur aan?

Als u een advocaat als testamentair executeur wilt aanwijzen, dan is het belangrijk dit te doen op het moment dat u uw testament gaat opstellen. U bent namelijk de enige die dit kan besluiten.

Als uw nabestaanden na uw overlijden allemaal de rol van testamentair executeur afwijzen, dan kunnen zij geen advocaat aanwijzen die deze rol in plaats van hun vervult. Zij kunnen hoogstens een advocaat vragen hen te helpen bij het vervullen van hun rol.

Als u een advocaat als testamentair executeur wil aanstellen in uw testament, dan kunt u contact opnemen met de heer Damstra, advocaat gespecialiseerd in erfrechtskwesties. Voor nadere informatie en een vrijblijvend gesprek kunt u contact met ons opnemen.

Een volledig overzicht van de taken vindt u in het artikel taken van een executeur: de drie typen op een rij.